Skrót et al. w APA 7 - kiedy i jak go stosować
5 min czytania
Skrót „et al." to jeden z najczęściej używanych, a zarazem najczęściej mylonych elementów cytowania w stylu APA. W siódmym wydaniu (APA 7) zasady jego stosowania zmieniły się w stosunku do wcześniejszej edycji, dlatego nawet osoby z doświadczeniem w pisaniu prac potrafią zapisać go niepoprawnie.
Z tego artykułu dowiesz się, co dokładnie oznacza „et al.", od ilu autorów należy go używać, jak poprawnie postawić kropkę i przecinek oraz jak radzić sobie z sytuacjami, w których dwa różne źródła skracają się do tej samej formy. Znajdziesz też gotowe, sformatowane przykłady dla polskich prac.
Co oznacza skrót et al. i jak go zapisać
„Et al." to skrót łacińskiego wyrażenia et alii (i inni). Zastępuje on wymienianie kolejnych nazwisk współautorów, dzięki czemu odwołanie w tekście pozostaje krótkie i czytelne.
Najważniejsza jest interpunkcja. Kropkę stawiamy wyłącznie po członie al, bo to on jest skrótem od alii. Wyraz et oznacza „i" i jest pełnym słowem, więc nie stawiamy po nim kropki. Skrótu nie zapisujemy również kursywą.
Zestawienie form poprawnych i błędnych:
- Poprawnie:
et al. - Błędnie:
et. al.(zbędna kropka po „et") - Błędnie:
et al(brak kropki po „al") - Błędnie:
et.al.(brak spacji)
Od ilu autorów stosuje się et al. w APA 7
W APA 7 zasada jest prosta i zależy wyłącznie od liczby autorów pracy:
- Jeden lub dwóch autorów - zawsze podajemy wszystkie nazwiska, w każdym odwołaniu. Skrótu „et al." wtedy nie stosujemy.
- Trzech i więcej autorów - już przy pierwszym odwołaniu podajemy tylko nazwisko pierwszego autora i dodajemy „et al.".
To istotna zmiana względem APA 6. W poprzednim wydaniu przy pracy trzech, czterech lub pięciu autorów należało przy pierwszym cytowaniu wymienić wszystkie nazwiska, a „et al." stosować dopiero w kolejnych odwołaniach. W APA 7 ten podział zniknął - liczy się tylko granica dwóch autorów.
| Liczba autorów | Pierwsze odwołanie | Kolejne odwołania |
|---|---|---|
| 1 | (Kowalski, 2021) | (Kowalski, 2021) |
| 2 | (Kowalski i Nowak, 2021) | (Kowalski i Nowak, 2021) |
| 3 i więcej | (Kowalski et al., 2021) | (Kowalski et al., 2021) |
Przykłady: w nawiasie i w narracji
APA rozróżnia dwa sposoby przywołania źródła: przytoczenie w nawiasie oraz przytoczenie narracyjne, w którym nazwisko wplatamy w zdanie. Skrót „et al." wygląda w nich nieco inaczej.
Przytoczenie w nawiasie: Badania potwierdziły ten efekt (Wiśniewski et al., 2020). Przytoczenie narracyjne: Wiśniewski et al. (2020) wykazali, że efekt jest powtarzalny. Kilka źródeł w jednym nawiasie: (Lewandowski et al., 2019; Zielińska et al., 2022)
Zwróć uwagę na przecinek: w przytoczeniu w nawiasie stawiamy go między „et al." a rokiem (et al., 2020). W wersji narracyjnej rok podajemy w nawiasie bezpośrednio po skrócie.
Jak uniknąć niejednoznaczności
Czasem dwie różne prace mają tego samego pierwszego autora, ten sam rok i po skróceniu dałyby identyczne odwołanie. Na przykład prace:
- Kowalski, Nowak, Wiśniewski (2021)
- Kowalski, Nowak, Lewandowski (2021)
Obie skróciłyby się do (Kowalski et al., 2021), co uniemożliwiłoby czytelnikowi ich rozróżnienie. W takiej sytuacji wypisujemy tyle kolejnych nazwisk, ile potrzeba, aby źródła stały się rozróżnialne, a pozostałych autorów zastępujemy skrótem „et al.":
(Kowalski, Nowak, Wiśniewski, et al., 2021) (Kowalski, Nowak, Lewandowski, et al., 2021)
Gdy „et al." następuje po dwóch lub więcej nazwiskach, przed skrótem pojawia się przecinek (Nowak, et al.). Po pojedynczym nazwisku przecinka przed skrótem nie stawiamy.
Et al. a lista bibliograficzna
To najczęstsze nieporozumienie: w APA 7 skrót „et al." dotyczy odwołań w tekście, a nie wpisu w bibliografii. W liście bibliograficznej obowiązują inne zasady:
- Od 2 do 20 autorów - wymieniamy wszystkich autorów, a przed ostatnim stawiamy spójnik „i" (w wersji anglojęzycznej „&").
- 21 i więcej autorów - podajemy pierwszych 19 autorów, następnie wielokropek (…) i na końcu nazwisko ostatniego autora. Skrótu „et al." tutaj nie używamy.
Przykład wpisu bibliograficznego pracy trzech autorów, w tekście skracanej do „et al.":
Kowalski, J., Nowak, A., i Wiśniewski, P. (2021). Tytuł artykułu.
Przegląd Psychologiczny, 64(2), 45-60. https://doi.org/xx.xxx/xxxxxChoć w tekście cytujemy tę pracę jako (Kowalski et al., 2021), w bibliografii wymieniamy komplet nazwisk.
Najczęstsze błędy przy stosowaniu et al.
- Kropka w złym miejscu -
et. al.zamiastet al. - Stosowanie skrótu przy dwóch autorach - dwoje autorów zawsze wymieniamy z nazwiska.
- Kursywa - „et al." zapisujemy zwykłą czcionką.
- Używanie „et al." w bibliografii zamiast pełnej listy nazwisk (do 20 autorów) lub wielokropka (21 i więcej).
- Pomijanie przecinka przed rokiem - poprawnie
et al., 2021. - Wymienianie wszystkich autorów przy pierwszym cytowaniu - to zasada APA 6, nieobowiązująca już w APA 7.
Najczęściej zadawane pytania
Od ilu autorów stosuje się et al. w APA 7?
Od trzech. Przy jednym i dwóch autorach zawsze wymieniamy wszystkie nazwiska, a „et al." pojawia się dopiero, gdy autorów jest trzech lub więcej - i to już przy pierwszym odwołaniu.
Czy po et stawiamy kropkę?
Nie. Kropkę stawiamy tylko po „al" (et al.), ponieważ „et" to pełny wyraz oznaczający „i", a skracamy jedynie słowo „alii".
Czy et al. piszemy kursywą?
Nie. W APA 7 skrót zapisujemy zwykłą czcionką, bez kursywy i bez innych wyróżnień.
Czy w polskiej pracy mogę użyć i in. zamiast et al.?
APA 7 posługuje się łacińskim „et al." i taka forma jest w pełni akceptowana. Część polskich uczelni dopuszcza rodzimy odpowiednik „i in." (i inni) - sprawdź wytyczne promotora lub wydziału i stosuj jedną formę konsekwentnie.
Czy et al. używamy w spisie bibliograficznym?
Nie. W bibliografii przy maksymalnie 20 autorach wymieniamy wszystkich, a przy 21 i więcej podajemy 19 pierwszych, wielokropek i ostatniego autora. „Et al." dotyczy wyłącznie odwołań w tekście.